水上木偶戲是越南最具代表性的傳統藝術形式之一,同時也是吸引大量國際旅客的重要文化觀光產品。位於河內的昇龍水上木偶劇院被視為全球少數全年 365 天持續演出的單位,平均每天舉辦 6 至 8 場演出。
Múa rối nước là một trong những loại hình nghệ thuật truyền thống đặc sắc của Việt Nam, đồng thời là sản phẩm văn hóa – du lịch thu hút đông đảo du khách quốc tế. Nhà hát Múa rối Thăng Long tại Hà Nội được xem là đơn vị hiếm hoi trên thế giới duy trì biểu diễn suốt 365 ngày mỗi năm, với trung bình 6–8 suất diễn mỗi ngày.
然而,與市中心舞台的熱鬧景象形成對比的是,作為水上木偶戲發源文化空間的鄉村民間戲班,正面臨維持運作的諸多困難。缺乏專業舞台、固定演出場次與穩定收入來源,使許多戲班只能勉強營運,甚至面臨解散風險。
Tuy nhiên, trái ngược với sự sôi động của sân khấu trung tâm, các phường rối nước dân gian tại làng quê – không gian văn hóa gốc của loại hình nghệ thuật này – lại đang gặp nhiều khó khăn trong việc duy trì hoạt động. Thiếu sân khấu chuyên nghiệp, thiếu suất diễn thường xuyên và nguồn thu ổn định khiến nhiều phường rối chỉ có thể hoạt động cầm chừng, thậm chí đứng trước nguy cơ giải thể.
在河內的 Chàng Sơn 與 Đào Thục 等戲班中,許多藝人必須兼職其他工作維生。當有演出機會時,召集人員與籌備演出也面臨不少挑戰。部分戲班採用固定舞台與特殊操偶技術,無法靈活移動,更限制了外地演出的可能性。
Tại các phường rối như Chàng Sơn hay Đào Thục (Hà Nội), nhiều nghệ nhân phải làm thêm nghề khác để mưu sinh. Khi có suất diễn, việc tập hợp lực lượng và tổ chức biểu diễn gặp không ít trở ngại. Một số phường rối sử dụng kỹ thuật điều khiển đặc thù với sân khấu cố định, không thể di chuyển linh hoạt, càng hạn chế cơ hội biểu diễn ở nơi khác.
文化管理者指出,保存水上木偶戲不僅是保留劇院內的傳統劇目,更應維護其源自鄉村的傳統演出空間。如今,許多劇目已傳承數百年,雖深受國際觀眾喜愛,卻未能有效吸引國內觀眾,特別是年輕族群,導致後繼藝人出現斷層。
Theo các nhà quản lý văn hóa, bảo tồn múa rối nước không chỉ dừng lại ở việc lưu giữ các tích trò cổ trong nhà hát, mà còn cần gìn giữ không gian biểu diễn truyền thống tại làng quê. Hiện nay, nhiều tích trò đã tồn tại hàng trăm năm, hấp dẫn du khách quốc tế nhưng chưa đủ sức thu hút khán giả trong nước, đặc biệt là giới trẻ, dẫn đến thiếu hụt lực lượng nghệ nhân kế cận.Giới nghệ nhân cho rằng, để múa rối nước tiếp tục sống trong đời sống cộng đồng, cần đổi mới nội dung, sáng tạo các tiết mục gắn với hơi thở đương đại, đồng thời xây dựng cơ chế biểu diễn thường xuyên, có thu nhập ổn định. Sự kết nối giữa nghệ thuật, du lịch và giáo dục được xem là chìa khóa để bảo tồn và phát triển bền vững nghệ thuật múa rối nước.