Hà Tĩnh sở hữu kho tàng di sản phong phú cùng nhiều bảo vật quốc gia, tuy nhiên công tác bảo tồn hiện đang gặp nhiều khó khăn do thiếu cơ sở vật chất và không gian lưu giữ phù hợp. Trước thực trạng đó, công trình Bảo tàng Hà Tĩnh đã được khởi công từ tháng 12/2025, được xem là giải pháp cấp thiết để bảo vệ và phát huy giá trị văn hóa của địa phương.
Hiện nay, nhiều tài liệu quý như sắc phong, chế phong và tư liệu cổ vẫn đang được lưu giữ phân tán trong các dòng họ hoặc cá nhân, chưa có điều kiện bảo quản tập trung và chuyên nghiệp.
Xã Trường Lưu là nơi lưu giữ ba Di sản tư liệu được UNESCO vinh danh thuộc Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương, gồm Mộc bản Trường học Phúc Giang, Hoàng hoa sứ trình đồ và Văn bản Hán Nôm làng Trường Lưu.
Tuy nhiên, các hiện vật này hiện đang được bảo quản trong không gian chật hẹp, thiếu hệ thống phòng cháy chữa cháy và thiết bị chống ẩm, khiến di sản có nguy cơ bị hư hại do tác động của thời gian và môi trường.
Giáo sư, Viện sỹ Nguyễn Huy Mỹ cho biết, đây là những di sản có giá trị toàn cầu nhưng chưa được bảo quản trong điều kiện lý tưởng. Kinh phí hạn chế khiến việc bảo tồn gặp nhiều khó khăn, và nhu cầu có một không gian lưu giữ phù hợp là mong muốn lớn của cộng đồng địa phương.
