Trong thời gian qua, nhiều bệnh nhân đã bị nhiễm độc kim loại nặng do sử dụng thuốc đông y một cách tùy tiện, dù ban đầu mục đích chỉ là tăng cường sinh lý, bồi bổ sức khỏe, điều trị đau khớp hoặc ngăn ngừa đột quỵ.
Các bác sĩ cho biết phần lớn bệnh nhân sử dụng thuốc đông y theo lời "truyền miệng", "rỉ tai" từ bạn bè, người quen, tin rằng thuốc có công dụng tốt mà không kiểm tra nguồn gốc. Nhiều người thậm chí mua thuốc ngay tại chợ mà không hề biết về thành phần của nó.
Điều trị tốn kém hàng trăm triệu đồng
Theo thông tin từ Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM), nhiều bệnh nhân bị nhiễm độc kim loại nặng sau khi uống thuốc đông y kéo dài. Các bác sĩ phát hiện rằng những bệnh nhân này ban đầu có sức khỏe bình thường, nhưng sau một thời gian uống thuốc, họ xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng và diễn tiến bệnh ngày càng nặng.
Một trường hợp điển hình là chị N.T.H. (27 tuổi, Đắk Lắk). Trước đó, chị đã được bác sĩ chẩn đoán viêm cột sống dính khớp và điều trị tại Bệnh viện Chợ Rẫy từ năm 2019. Tuy nhiên, do nghe theo lời khuyên của hàng xóm rằng "thuốc nam tốt hơn thuốc tây", chị đã ngừng thuốc điều trị và chuyển sang dùng thuốc đông y.
Sau bốn tháng uống thuốc nam, tình trạng viêm cột sống của chị không thuyên giảm mà còn xuất hiện tiêu chảy kéo dài, phù nề, suy kiệt. Khi nhập viện, bác sĩ phát hiện chị bị loét đường ruột nghiêm trọng và nhiễm độc kim loại nặng từ thuốc nam. Để điều trị, chị buộc phải truyền albumin và đạm mỗi ngày trong suốt hai năm, với tổng chi phí lên đến hàng trăm triệu đồng.
Thuốc đông y bị trộn kim loại nặng và độc chất nguy hiểm
Theo TS.BS Hoàng Văn Quang, các loại thuốc đông y không rõ nguồn gốc có thể bị trộn nhiều chất độc hại mà người bệnh không hề biết. Nhiều bệnh nhân khi mới uống thuốc cảm thấy dễ chịu, triệu chứng giảm rõ rệt, nhưng thực tế là do thuốc đã bị trộn corticoid. Nếu sử dụng lâu dài, thuốc có thể gây ra tác dụng phụ nghiêm trọng.
Ngoài ra, một số loại thuốc đông y còn bị trộn kim loại nặng như chì, đồng, kẽm, asen... gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các cơ quan như tim, thận, mắt. Việc điều trị nhiễm độc kim loại nặng không chỉ kéo dài và tốn kém mà còn có nguy cơ dẫn đến biến chứng nguy hiểm nếu chất độc tồn tại lâu trong cơ thể.
ThS Doãn Uyên Vy cho biết, trong 20 năm qua, y văn thế giới đã ghi nhận nhiều trường hợp thuốc đông y chứa kim loại nặng gây nhiễm độc khi sử dụng kéo dài. Một số vị thuốc như hùng hoàng, chu sa vốn được dùng trong đông y để điều trị viêm nhiễm, sốt rét, mất ngủ nhưng thực chất chứa thạch tín và thủy ngân.
Do thuốc đông y thường được bào chế thủ công, liều lượng trong từng viên thuốc không đồng đều. Thậm chí, một số viên thuốc có hàm lượng thạch tín và thủy ngân cao gấp 10-30 lần mức cho phép. Khi các kim loại này tích tụ trong cơ thể, bệnh nhân có thể bị nhiễm độc mãn tính, nặng hơn có thể dẫn đến ngộ độc cấp tính và tử vong nhanh chóng.
