Từ Trưởng trọng tài quốc tế đến cố vấn giải đấu: Góc nhìn của tôi về sự phát triển của đua xe đạp tại Đài Loan
Lần đầu đến Đài Loan: Kỳ vọng và khoảng cách thực tếNăm 2012, tôi lần đầu đến Đài Loan khi được mời làm trọng tài quốc tế cho Tour de Taiwan. Khi đó tôi đã làm việc nhiều năm với Liên đoàn Xe đạp Quốc tế (UCI) và từng tham gia điều hành nhiều giải đấu tầm cỡ thế giới. Đài Loan giữ vị trí quan trọng trong ngành công nghiệp xe đạp toàn cầu, với nhiều thương hiệu và linh kiện nổi tiếng được sản xuất tại đây. Vì vậy khi đặt chân đến nơi được gọi là “Vương quốc xe đạp”, tôi mang theo nhiều kỳ vọng.Tuy nhiên sau khi trực tiếp tham gia giải đấu và quan sát môi trường thi đấu, tôi nhận thấy một khoảng cách nhất định. Ngành công nghiệp xe đạp của Đài Loan rất mạnh, nhưng vào thời điểm đó quy mô và hệ thống các giải trong nước vẫn đang phát triển, sự tham gia của doanh nghiệp cũng còn hạn chế. So với hệ thống thi đấu đã trưởng thành ở châu Âu, các giải xe đạp tại Đài Loan vẫn còn nhiều không gian để phát triển.Khi ấy tôi từng nghĩ chuyến đi này có lẽ chỉ là một điểm dừng ngắn trong sự nghiệp của mình. Không phải vì tôi nghi ngờ Đài Loan, mà vì môi trường thi đấu khi đó vẫn chưa thể hiện hết tiềm năng vốn có.Trở lại Đài Loan: Những thay đổi bắt đầu xuất hiệnKhi tôi quay lại Đài Loan vào năm sau, tôi bắt đầu nhận thấy những thay đổi. Việc tổ chức giải đấu trở nên có hệ thống hơn và nhiều chi tiết được cải thiện.Điều khiến tôi ấn tượng nhất là sự tiến bộ trong công tác an toàn và điều phối giao thông. Đua xe đạp đường trường cần đóng đường trong quãng dài và phải phối hợp giao thông phức tạp, vì vậy sự hợp tác giữa cảnh sát, tổ trọng tài và ban tổ chức là rất quan trọng.Tôi vẫn nhớ một sĩ quan cảnh sát phụ trách điều phối giao thông khi đó. Ông không chỉ làm nhiệm vụ điều tiết giao thông mà còn thật sự muốn hiểu cách một cuộc đua xe đạp vận hành. Ông hỏi về nhịp độ di chuyển của đoàn đua, khoảng cách an toàn và cách giao thông cần phối hợp trong từng tình huống. Quan trọng hơn, ông đã áp dụng những hiểu biết đó ngay tại hiện trường. Nhờ vậy, giải đấu diễn ra trôi chảy và an toàn hơn rõ rệt. Khi đó tôi bắt đầu tin rằng nếu có thêm nhiều người hiểu và tham gia hỗ trợ, đua xe đạp tại Đài Loan có tiềm năng phát triển rất lớn.Kinh nghiệm quốc tế và tầm quan trọng của hệ thốngTrong sự nghiệp của mình, tôi đã ba lần đảm nhiệm vị trí Trưởng ban trọng tài tại Olympic và tham gia nhiều giải đấu World Cup cũng như các sự kiện quốc tế khác. Từ những trải nghiệm đó, tôi nhận ra rằng một giải đua xe đạp thành công không bao giờ là điều ngẫu nhiên, mà là kết quả của hệ thống chuyên nghiệp và kinh nghiệm tích lũy lâu dài.Đằng sau một giải đua xe đạp là rất nhiều yếu tố, từ thiết kế lộ trình, an toàn đường sá và đóng đường, đến quản lý đội đua, hệ thống trọng tài và truyền thông. Tất cả đều ảnh hưởng đến chất lượng giải đấu cũng như hình ảnh của một quốc gia trong cộng đồng xe đạp quốc tế.Các giải đua xe đạp đường trường cần phải phong tỏa đường trong quãng đường dài và có sự phối hợp giao thông, vì vậy sự hợp tác giữa cảnh sát và ban tổ chức là yếu tố quan trọng để đảm bảo an toàn cho cuộc đua。(Ảnh/Martijn cung cấp)Khi hệ thống vận hành ổn định, giải đấu sẽ thu hút nhiều đội đua quốc tế hơn và dần xây dựng danh tiếng toàn cầu. Ngược lại, nếu thiếu hệ thống và tính chuyên nghiệp, ngay cả những nơi có điều kiện địa hình tốt cũng khó phát triển bền vững.Đài Loan thực tế có nhiều lợi thế: ngành công nghiệp xe đạp hàng đầu thế giới, địa hình đa dạng từ núi đến biển và văn hóa đạp xe ngày càng phổ biến trong xã hội. Nếu tiếp tục nâng cao tính chuyên nghiệp của các giải đấu, Đài Loan hoàn toàn có cơ hội đóng vai trò quan trọng hơn trên sân khấu xe đạp quốc tế.Đua xe đạp cũng là sân khấu quảng bá quốc giaNhiều người nghĩ đua xe đạp chỉ đơn thuần là thi đấu thể thao, nhưng trên thực tế nó cũng là một nền tảng quảng bá rất hiệu quả.Tôi thường lấy ví dụ về Panasonic. Nhiều năm trước, thương hiệu này chưa được biết đến rộng rãi tại châu Âu. Để tăng độ nhận diện, công ty quyết định tài trợ cho một đội đua xe đạp chuyên nghiệp.Khi đội tham gia các giải lớn, tên Panasonic xuất hiện trên áo thi đấu, xe hỗ trợ và các chương trình truyền hình. Nhờ đó, nhiều người châu Âu lần đầu biết đến thương hiệu này thông qua các cuộc đua xe đạp.Ví dụ này cho thấy các giải đua xe đạp không chỉ là sân chơi thể thao mà còn là nền tảng để thương hiệu, thành phố và quốc gia được thế giới nhìn thấy. Khi doanh nghiệp hỗ trợ giải đấu, sự kiện sẽ phát triển và thương hiệu cũng nhận được sự quảng bá lâu dài.Đài Loan vốn đã có nền tảng rất tốt. Là trung tâm quan trọng của ngành công nghiệp xe đạp thế giới, nếu doanh nghiệp tham gia tích cực hơn vào các giải đấu hoặc đội đua, điều đó không chỉ thúc đẩy thể thao mà còn giúp Đài Loan được biết đến nhiều hơn trên trường quốc tế.Bước tiếp theo của xe đạp Đài LoanNăm ngoái, tôi tiếp tục hỗ trợ một số giải đấu của Hiệp hội Xe đạp Đài Loan, bao gồm Giải vô địch quốc gia và Đại hội Thể thao Học sinh Toàn quốc, với vai trò cố vấn kỹ thuật. Đồng thời, hiệp hội cũng tổ chức các khóa đào tạo trọng tài, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về nguyên tắc phán quyết, quản lý đội đua, khoảng cách an toàn và xử lý tình huống khẩn cấp trong thi đấu.Mục tiêu của những trao đổi này rất đơn giản: giúp hệ thống giải đấu và đội ngũ trọng tài tại Đài Loan dần tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế. Theo tôi, Đài Loan đã có nhiều điều kiện để trở thành một quốc gia mạnh về xe đạp, từ nền tảng công nghiệp vững chắc, môi trường đạp xe đa dạng đến kinh nghiệm tổ chức giải ngày càng tích lũy.Nếu tiếp tục tích lũy kinh nghiệm, đào tạo thêm nhân lực chuyên môn và tăng cường sự tham gia của chính phủ, doanh nghiệp và xã hội, thì xe đạp không chỉ là một ngành công nghiệp quan trọng của Đài Loan mà còn trở thành cánh cửa để thế giới hiểu hơn về Đài Loan.Martijn tham gia hỗ trợ các giải đấu của Hiệp hội Xe đạp Đài Loan với vai trò cố vấn kỹ thuật, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm về hệ thống trọng tài và cách vận hành các giải đua quốc tế。(Ảnh/Martijn cung cấp)